Hemokromatose er den vanlegaste arvelege sjukdommen i Noreg. Tilstanden gir auka mengd jern i kroppen. Dersom jernoverskotet blir for stort, er behandlinga årelating – altså regelmessig blodtapping.
Dersom du opplever trøyttleik, er sliten og/eller har leddsmerter og har familiemedlemmar med kjent hemokromatose, bør du oppsøkje fastlegen din for å stadfeste om du har hemokromatose.
Ved mistanke om hemokromatose kan fastlegen din tilvise deg til spesialisthelsetenesta for eventuell utgreiing og/eller blodtapping. Somme legekontor og distriktsmedisinske senter utfører diagnostisering og blodtapping sjølv.
Diagnosen blir stilt på bakgrunn av eventuelle funn i blodprøve. Det blir målt serum-ferritin, transferinmetning og det blir gjort ein gentest.
Dersom du får påvist hemokromatose, tek vi også blodprøvar for å avdekkje eventuelle teikn til skadar i lever, bukspyttkjertel, hjartet og hypofysen. Ved positive prøvesvar kan det også bli aktuelt med vidare utgreiing i form av MR og/eller ultralyd av lever, og dessutan EKG og ultralyd av hjartet.
Det er viktig å starte behandlinga før organa er skadde. Forsking tyder på at denne grensa er ved ferritin-verdiar rundt 800-1000 ug/L.
Når vi tappar deg for blod, tek vi cirka 450 ml blod. I tillegg tek vi blodprøvar. Behandlinga tek vanlegvis mellom åtte og tolv minutt, og du blir trygt overvakt under heile prosessen.
Blodvolumet vil normalisere seg i løpet av nokre timar. For å unngå uheldige reaksjonar som følgje av væsketapet, bør du kvile i 15 minutt etter behandling, og drikke rikeleg. Vi ber om at du ventar med å dra heim til du kjenner deg heilt vel.
Vi tilrår at du har eit normalt, sunt kosthald. Kostregulering har ikkje noko for seg. Det er viktig at du unngår å ta jerntablettar.
Det er fornuftig å vere varsam med alkohol, spesielt dersom levra di er påverka. Dersom du har leverskade, tilrår vi totalfråhald frå alkohol.
I behandlingsfasen tappar vi blod ein gong kvar 1.-6. veke, inntil vi vurderer at ferritinverdiane dine er i normalområdet for friske personar.
I vedlikehaldsfasen skjer blodtapping alt frå éin gong i månaden til éin gong i året, avhengig av kor fort ferritinverdiane dine stig igjen.
Vi held til på Haugesund sjukehus. Ta heisen ved resepsjonen opp til 5. etasje. Hold høgre når du går ut av heisen. Gå til ventesone 5A.
Vi ber deg vente i ventesonen til du får tildelt behandlingsrom.
Karmsundgata 120
5528 Haugesund